|
|
|
|
De keuze tussen offset en flexodruk
Verpakkingsdrukkers staan voor lastige keuzes. In offset is direct drukken op zeer dun golfkarton sinds kort goed mogelijk. Tegelijkertijd wint flexodruk aan kwaliteit. Wat te doen?
Een goede verpakking voldoet aan drie voorwaarden: de verpakking beschermt de inhoud, het laat zich moeiteloos transporteren en een goede verpakking bevordert de verkoop. De eisen die aan verpakkingsdrukkers worden gesteld liggen hoger en hoger: verpakkingen moeten aan strenge milieunormen voldoen. Bovendien moeten verpakkingen sterk zijn, zonder zwaarder te worden.
Golfkarton is al jaren onderwerp van studie. Sterker, lichter en goed in één keer bedrukbaar golfkarton is de gouden formule die de kartonleveranciers uit hun laboratoria hopen te halen. Karton met een microgolf is een stap in die richting.
Eén van de problemen bij het bedrukken van golfkarton is de dikte van het substraat. De zware cilinders drukken het karton in elkaar wat voor pasproblemen zorgt. Voor de veeleisende opdrachtgevers van full colour verpakkingsdrukwerk is dat onaanvaardbaar. Jarenlang zochten drukkers de oplossing voor kwaliteitsverpakkingen in het cacheren. De verpakking op dun, stevig papier drukken, waarna de afdruk op een golfkartonnen ondergrond werd geplakt. Een tijdrovende en bovendien dure procedure. Sinds kort is er zeer dun golfkarton met een dikte van 0,96 mm op de markt, dat zich in offset uitstekend direct laat bedrukken. De hoogte van de golf bedraagt niet meer dan 0,55 mm.
KBA Planeta vloog eind januari driehonderd nieuwsgierige verpakkingsdrukkers naar het besneeuwde Radebeul om met de Rapida 105 te demonstreren hoe ver de druktechniek gevorderd is. Onder hen bijna dertig Nederlanders drukkers, die op uitnodiging van KBA-vertegenwoordiger Van Dijk uit Houten in drie kleine toestellen stapten.
Eén van de sceptici die al eerder in het vliegtuig zat naar de voormalige Oost-Duitse stad is Vic Acket. Acket is directeur/eigenaar van het gelijknamige drukkerij-kartonnage bedrijf uit Oss. Acket experimenteerde op zijn eigen persen met het direct in offset bedrukken van karton met een F-golf van ongeveer 1,2 mm hoogte. Zowel met zijn pers als met het substraat kreeg Acket grote moeilijkheden.
Vic Acket tegen zijn Europese collega-drukkers: ‘De grootste problemen aan de pers deden zich voor met het instellen van de grijpers aan de inlegzijde van de pers. Ook de zij-aanleg was niet constant.’ Het golfkarton zelf zorgde eveneens voor problemen. ‘Het materiaal waar we over beschikten was niet van constante kwaliteit. Tijdens het drukken kwam de dunne papieren toplaag los van de ondergrond; het delamineerde. Het karton brak soms in de pers of werd te veel samengedrukt, wat weer voor pasproblemen zorgde.’ De pasverschillen in de kleuren waren dermate groot, dat Acket besloot geen productie met de F-golf te gaan draaien.
KBA wilde met zijn Rapida 104 en de moderne versie de Rapida 105 aantonen dat met minigolfkarton met een G-golf van 0, 55 mm de problemen in de pers en met het materiaal opgelost waren. Acket draaide in Radebeul een aantal testruns, hield een nauwkeurig tijdschema bij en klokte de insteltijden van de pers totdat deze op kleur was en productie draaide.
Acket: ‘We hadden geen problemen met de inleg, de grijpers, of de uitleg. Ook het karton hield zich uitstekend. Het drukwerk is van constante kwaliteit en delaminering deed zich niet voor. Het drukwerk sloot prima.’
Voor Acket was de test daarmee nog niet afgelopen. De Planeta-drukkers draaiden de testrun op de Rapida 104. Op een Rapida 105 lag een job met 80 grams papier. Binnen drie kwartier stelden de drukkers deze pers om van 80 grams papier naar 450 grams karton. Acket gebruikte op de 104 op de 105 dezelfde platen. Acket: ‘Na onze eerdere testen moest ik nog zien of microgolf direct en snel door een offsetpers te halen is. Ik ben er nu van overtuigd dat het goed mogelijk is.’
Pikant detail is dat kartonnage drukkerij Acket geen KBA-huis is. Sterker nog: er draait geen enkele KBA-pers. Wel staat Acket voor een nieuwe investeringsronde. Daarbij kijkt de drukker uit Oss naast de offsettechniek ook naar de mogelijkheden van flexodruk.
Volgens Klaus Schmidt, directeur marketing van KBA staat Acket in die keuze niet alleen. Schmidt ziet kansen voor zowel flexo als offset. Rotatie-flexo met in line afwerking is volgens Schmidt bij uitstek geschikt voor oplagen van beperkte kwaliteit in aantallen van 15.000 tot 70.000 druks. Conventionele offset pakt de oplagen in het gebied tussen de 2.000 en 60.000 vel, die aan hoge kwaliteitseisen moeten voldoen. Rotatie diepdruk is economisch alleen te exploiteren bij oplagen boven de 60.000 en dan vooral in het veeleisende drukwerk. Verpakkingen in een oplage onder de 1000 kunnen terecht bij de zoals Schmidt die noemt, computer-to-print systemen zoals de Indigo Omnius.
Flexodruk, ooit ook wel kartoffeldruck genoemd, wint aan grafische kwaliteit. Drukwerk met rasters tot 500 lijnen per centimeter zijn nu in flexo haalbaar. Dit is mede een gevolg van verbeteringen aan de fotopolymeer drukplaten en de inkten. Het aandeel offset in de verpakkingsdrukkerijen zal volgens drukplatenfabrikant DuPont in 2005 gedaald zijn van de huidige 45 % naar 36 %. Flexo zit in de lift omhoog en groeit van 28 % naar 38 %. Diepdruk, dat nu een vijfde van de markt pakt ziet volgens DuPont zijn aandeel dalen naar 15 %. Digitaal drukken rukt ook bij de verpakkers op: van 7 % naar 11 %.
Zelfs in Duitsland, zegt Schmidt, waar de full colour verpakkingsdrukker bijna 100 % in offset draait, zijn er verpakkingsleveranciers die serieus naar flexo kijken. In de veel minder eisende Amerikaanse markt liggen die cijfers anders: in Noord-Amerika draaien ruim 180 flexopersen in dit marktsegment. Dat is te zien ook. ‘Vergelijk maar eens een pak Kellogs cornflakes in een Amerikaanse of een Duitse supermarkt’, zegt Schmidt. ‘Het verschil is zonder loep of lijnenteller met het blote oog direct waar te nemen.’
Over hoeveel geld praten we eigenlijk? De wereldmarkt voor verpakkingen groeit elk jaar. Klaus Schmidt verwacht dat in 2005 de verpakkingsmarkt het astronomische bedrag van circa 500 miljard dollar zal omzetten. Nu ligt dat op circa 440 miljard. Van die vijfhonderd miljard dollar gaat 59 % ofwel iets minder dan 300 miljard naar offset, diepdruk en andere drukprocessen. De flexomarkt is tegen die tijd goed voor een omzet van 200 miljard en pakt daarmee een marktaandeel van 41 %.
Voor zijn gehoor benadrukte Schmidt overigens dat de vraag welk drukproces het beste is voor de opdrachtgevers van de verpakkingsdrukkers van ondergeschikt belang is. ‘Onze opdrachtgevers vinden de prijs zeer belangrijk. Ze kijken naar de vereiste kwaliteit, zoals een levensechte weergave van de inhoud van het product. Ze willen betrouwbare informatie over de inhoud van de verpakking op een kleine ruimte. Ze eisen dat het product er tussen zijn concurrenten uitspringt en vooral stimuleert tot kopen.’
Ondanks de groei die KBA in flexo verwacht onderstreept Klaus Schmidt dat KBA niet van zins is met een eigen flexopers op de markt te komen. De Duitse persenbouwer zet zijn kaarten op het dubbel gebruik van zijn Planeta offsetpersen, die zowel voor karton als papier geschikt zijn. De paradepaardjes zijn daarbij de Rapida 162a (formaat 120x162 cm, maximale snelheid 14.000 vel per uur) en de opvolger van de 104, de Rapida 105 (formaat 72x105 cm). Bijzondere kenmerken van de Rapida 105 zijn de strakke vormgeving, de aandacht voor ergonomische details en de intelligente besturing. Karton neemt veel plaats in. Aan de logistiek rond de persen is dan ook extra aandacht besteedt.
Vic Acket uit het Brabantse Oss twijfelt nog. ‘Offset heeft zijn eigen kwaliteiten, maar de prijs van een flexopers ligt een factor lager’. Hij is er nog niet uit. Wel beloofde Acket zijn gastheren in Radebeul dat KBA als eerste hoort hoe zijn besluit uitvalt.
Leon van Velzen
[Publicatie: Graficus, februari 1999]
Jubilerend Acket in de prijzen
Drukkerij kartonnage bedrijf Acket uit Oss, opgericht in 1884 door J. Acket, stond in de eerste maand van het jaar volop in de belangstelling. Het grafische bedrijf uit Oss vierde het 115-jarig bestaan. Eigenaar/directeur Vic Acket werd bovendien tot ondernemer van het jaar gekozen tijdens het Businessgala ’99 in Oss. De omzet van Acket is ongeveer 14 miljoen euro. Acket heeft op de Nederlandse markt een aandeel van 7 %. Van de productie is 5 % bestemd voor de export. Bij de onderneming werken 104 mensen, die in drie ploegen draaien.
Over golven, flute en wellen
De Nederlanders spreken van ‘golf’, de Duitsers van ‘Welle’ en de Engelsen van ‘Flute’ om de dikte van golfkarton aan te geven. De hoogte van de golf wordt aangegeven met een letter. Aan de boven- en onderkant van de golf zit een topliner en een underliner. Samen met de golf bepaalt deze sandwich de totale dikte van het golfkarton. Een van de eerste leveranciers die golfkarton met een hoogte van 0,55 mm (G-golf) op de markt brengt is Carl Eichhorn Wellpappenwerke uit het Duitse Jòlich-Kirchberg. Deze stelde onderstaand schema samen.
|
Vragen of opmerkingen naar: redactie§magazijn.nl
© 1998 - 2010 | Uitgeverij Het Nederlands Magazijn bv
|
