Krant-op-maat komt dichterbij

Printerbouwers als Océ, Xerox en Xeikon rammelen aan de poort van de krantendrukfabrieken in offset. Voorlopig gaan de initiatieven niet veel verder dan het planten van geurvlaggen, maar eens, ooit, wellicht, misschien zou het wel iets kunnen worden met die krant-op-maat.

Wat moeten printerbouwers in het krantendomein? Staan kranten al niet genoeg onder druk door de komst van Internet en vooral de hoeveelheid geld die daardoor naar niet-betaalde uitgeefdiensten gaat? Investeerde uitgever PCM aan de Amsterdamse ring wel slim in de drukfabriek die na een koude start nu aarzelend op gang komt? Printerbouwers als Océ, Xerox en Xeikon rammelen aan de poort van de krantendrukfabrieken in offset. Voorlopig gaan de initiatieven niet veel verder dan het planten van geurvlaggen, maar eens, ooit zou het wel iets kunnen worden met die krant-op-maat.

Om direct een misverstand uit de weg te ruimen: de krant op maat die digitale persenbouwers op hun netvlies hebben bestaat niet uit een krant die voor elke abonnee of lezer uniek is. Het concept waarmee gespeeld wordt is het zogenaamde ‘distribute and print’-model. Een krant door de redactie op één locatie vervaardigd, wordt decentraal op verschillende plaatsen ter wereld geprint. Een kleine redactie kan eventueel wat plaatselijk nieuws toevoegen, maar vooral de advertenties zullen per landeneditie anders kunnen zijn.

Meestal is de inhoud van de kranten vrijwel identiek, maar zijn de voordelen voor de internationale uitgever te behalen uit het snelle overseinen van de digitale redactionele informatie. Voor de stapel kranten is de reis met een vliegtuig niet meer nodig en ook de lezers op een zonnig strand of in hun congrescentrum lezen de krant van hun keuze met dagverse informatie.

Het eerste formele initiatief voor de digitale krant-op-maat kwam van het Nederlandse Océ. Deze printerbouwer, onder andere goed in het zeer snel en in hoge aantallen printen van zwart/wit documenten, lanceerde in mei dit jaar het Digital Newspaper Network. De gedachte achter het netwerk is simpel. Kranten kun je op één dure pers drukken en daarna verspreiden. Dat laatste is lastig. Je kunt ook kranten decentraal vermenigvuldigen – dichter bij de abonnee – waardoor je distributiekosten zakken.

Océ zet als drukpers de Demandstream 8090 in. Daarachter staan twee vergaarmachines, die door Hunkeler zijn aangepast om in hoge snelheden het dunne krantenpapier goed te kunnen verwerken.  Zeshonderd dpi is beter dan de kwaliteit van offset kranten, maar bij de snelheid van 700 A4-pagina’s per minuut zullen de rotatiekrantendrukkers wel achter de oren krabbelen. Een dergelijke snelheid is voor printers heel goed – de snelste LED-printer ter wereld, zegt Océ zelf -  maar vergeleken met een krantenpers is het een slak tegenover een jaguar. Per uur levert Océ vierhonderd 48-pagina’s kranten met een formaat van ruim 46 bij 32 centimeter. Een prettig formaat, zeker, maar nog geen krant. Twee katernen kunnen ook, waarmee de totale omvang op 96 pagina’s komt.

Toch claimt Océ dat de producten de ‘look and feel’ van echte kranten hebben. Is dat werkelijk zo belangrijk? Lezers willen correct en snel geïnformeerd worden met betrouwbare informatie. De zakenkrant Neue Zuricher Zeiting doet dat, een centimeter meer of minder op de bladspiegel lijkt dan minder belangrijk.

Er zijn voldoende uitgevers die geloven in het concept van distribute and print voor de krantenwereld. Het Deense dagblad Börsen beet het spits af en print met Londense Océ-printers zijn krant decentraal in zowel Londen als in Kopenhagen. Andere uitgaven in New York, Johannesburg en Melbourne volgen binnenkort. Océ noemt internationaal vermaarde kranten zoals Le Monde, Financial Times, Süddeutsche Zeitung, El Pais en International Herald Tribune. Océ sloot zich in juli dit jaar aan bij één van de gezichtbepalende organisaties in de krantenwereld: de World Association of Newspapers en opende een nieuwe website om de plannen te promoten: www.oce.com/solutions/cp/dnn/index.asp.

Xerox Corporation maakt eveneens ernst met de krant-op-maat. David Owen werd in juli dit jaar aangesteld als European director newspaper publishing. Owen gaat het Xerox Newspaper Network (XNN) in Europa opbouwen. David Owen is geen nieuwkomer in de wereld van kranten-op-maat. Vóór hij bij Xerox begon werkte hij bijna tien jaar bij The Guardian in Londen. Hij leidde daar onder andere proefprojecten om The Guardian lokaal in Kopenhagen en Athene te drukken: uiteraard bij Xerox partners op Xerox apparatuur.
Het netwerk dat Xerox voor ogen heeft is een wereldomspannend digitaal printnetwerk waarmee uitgevers, eventueel customized, kranten met een hoge grafische kwaliteit snel en goedkoop kunnen printen. XNN is vooral inzetbaar voor specifieke exportmarkten. Het grote voordeel is volgens Xerox het wegvallen van de distributiekosten. Ook de tijdverliezen die nu bij overzeese leveringen optreden verdwijnen volgens Xerox. Door het digitale transport van de informatie kan er veel sneller ter plekke worden geleverd dan met centrale productie op papier mogelijk zou zijn.

’Deze verspreidingsmethode is een belangrijke concurrent voor internetkranten, door onze flexibiliteit en de lage kosten. Binnen drie jaar zal deze manier van kranten exporteren gemeengoed zijn voor alle uitgevers, omdat het de vertragingen en kosten van afstanden en tijdzones opheft. We staan aan de vooravond van een periode waarin de krant van vandaag gisteren al beschikbaar is aan de andere kant van de aardbol’, zegt Owen.
 

De komende maanden wordt het Xerox Newspaper Network uitgebreid naar alle grote commerciële centra in de wereld. Krantenuitgevers kunnen daardoor in beginsel wereldwijd gaan opereren. Xerox turfde 25.000 digitale persen van eigen makelij in meer dan zestig landen. Deze kunnen via XNN worden ingeschakeld. Naar eigen zeggen ontstaat hiermee het grootste hiervoor inzetbare netwerk ter wereld.

Het recentste initiatief komt op naam van de Belgische digitale persenbouwer Xeikon. De pas aangetreden voorzitter van de Raad van Bestuur Gino Despeghel probeerde eind juli de opnieuw tegenvallende kwartaalcijfers op te fleuren door mee te delen dat Xeikon ook oplossingen gaat leveren voor het decentraal drukken van kranten.

De voordelen zijn uiteraard identiek aan de claims van Océ en Xerox: snelle levertijden en het vervallen van transportkosten. De nadruk bij Océ ligt op een combinatie van snelle zwart/wit printers met gekoppelde afwerkingsmogelijkheden en een op internet gebaseerde infrastructuur voor het snel uitwisselen van redactionele data. Xerox legt de nadruk op de bestaande, eigen infrastructuur en de wereldwijde aanwezigheid van het concern. Net als Océ verbeterde Xeikon zijn printmachine, maar zwijgt voorlopig over het opzetten van een infrastructuur.

De Xeikon oplossing luistert naar de naam NewSprint. NewSprint bestaat uit twee duplex Xeikon 7000 hoogvolume printsystemen met allerlei afwerkingsmogelijkheden die direct achter de printer staan geschakeld. Volgens Xeikon levert de persenbouwer hiermee het grootste beschikbare formaat tegen lage kosten. NewSprint, zo beloofde Despeghel, zou vanaf begin september in Athene voor de eerste keer gaan drukken.

De snelheid van de persen en het formaat zorgen ervoor dat kranten-op-maat een kleine markt blijven. Maar ook kleine markten kunnen lucratief zijn. De verkoopprijs van een geprint exemplaar ligt even hoog als een krant die in offset gedrukt is, terwijl de meerkosten op het gebied van redactie en distributie te verwaarlozen zijn. Het is zelfs mogelijk extra advertentie-inkomsten aan te trekken.Voor internationale ‘special interest’ kranten die zich op de financiële zakelijke markt richten liggen er kansen.

Leon van Velzen

[Publicatie: Graficus, september 2001]

Experimenten alom

Eerdere distribute and print initiatieven sneefden. PressPoint, een initiatief van onder andere Xerox en Scitex beleefde zijn zwanenzang tijdens de Olympische Spelen in Sidney. Een probleem was de opbouw van een goede infrastructuur met printers die op tijd papier in de lades kregen. En ander nijpend probleem: geld.

Pepc, een Nederlands initiatief dat op het eerste gezicht overeenkomsten vertoont met PressPoint heeft de eerste machine – kiosken – geïnstalleerd in de lobby van een Amsterdams hotel. Pepc heeft contracten gesloten met 43 krantenuitgevers en staat klaar om wereldwijd machines te installeren.

Andere initiatieven komen van het jonge Amerikaanse bedrijf Newsstand. De aanpak is anders dan die van Pepc. Het idee is om complete krantenedities te downloaden op de computer en deze vervolgens te printen. Grote namen zoals The New York Times, The International Herald Tribune en andere gezaghebbende kranten zouden mee willen doen. Het probleem is de grote hoeveelheid data die door de lijn geduwd moeten worden om een krant bij de abonnee te krijgen. Volgens Newsstand is hun software in staat om de Gigabyte te comprimeren tot 20 Megabyte.

NewspaperDirect, ook een nieuwe speler, stuurt ook complete digitale kranten naar abonnees, maar deze ontvangen de krant als een PDF-bestand. Er zouden al 75 titels in het pakket zitten dat niet direct naar particuliere abonnees gaat, maar mikt op hotelgroepen en vliegvelden.
 

Vragen of opmerkingen naar: redactie§magazijn.nl

© 1998 - 2010 |  Uitgeverij Het Nederlands Magazijn bv
Laatst bijgewerkt: 22 juni 2010

Al het gepubliceerde werk op deze website valt onder de spelregels van creative commons.