|
|
|
|
Pas op voor prijsduiking
De belangrijkste partner van de uitgever is de drukker. De verhouding tussen beiden schommelt tussen haat en liefde. Liefde voor het mooie grafische product. Haat omdat de rekeningen voor dat mooie werk in de ogen van de uitgever zo hoog zijn. Toch draait één op de vijf drukkerijen met rode cijfers.
Een mooi vak, zeggen bijna alle grafici over hun werk, maar wie snel rijk wil worden kan maar beter geen drukkerij beginnen. Het grootste probleem waarmee grafische ondernemers kampen is de overcapaciteit van hun drukpersen. Drukpersen draaien steeds sneller. Dankzij automatisering en vooral de digitalisering van de productie kan er met hetzelfde aantal mensen steeds meer drukwerk worden geproduceerd.
Ook de markt verandert. De oplagen dalen, maar tegelijkertijd neemt het aantal orders toe. Dat maakt de productie voor de drukker duurder, terwijl hij niet in staat is deze kosten aan zijn klanten door te berekenen. Ook op de papierprijs, een andere prijsbepalende factor, heeft hij nauwelijks grip.
Het Koninklijk Verbond van Grafische Ondernemingen houdt nauw de vinger aan de pols daar waar het gaat om het presteren van grafische bedrijven. De cijfers tonen een niet al te florissant beeld. De omzet van grafimedia-bedrijven is het afgelopen jaar gegroeid met ruim 6 procent tegen 4 procent in 1999. De verkoopprijzen stegen licht mee, maar de oplopende papierprijs staat een hoger rendement in de weg.
Volgens het KVGO leidt dat er toe dat de prijsruimte voor grafische producten nog steeds zeer beperkt is, waardoor in 2000 opnieuw één op de vijf grafimedia-ondernemingen in de rode cijfers is terechtgekomen, net zoveel als in 1999. Voor dit jaar zijn de verwachtingen iets hoger gesteld. ‘Ondanks dat 40 procent van de ondervraagde ondernemers een verbetering van het bedrijfsresultaat over 2001 verwacht, is de werkelijkheid anders’ zegt het KVGO.
Dat blijkt uit de resultaten van de Enquête Economische Ontwikkeling die door het KVGO is uitgevoerd. KVGO-voorzitter Ad Molier: ‘In een economie met een vertraagde groei zijn de symptomen in onze grafimedia-bedrijfstak goed merkbaar. Verwachtingen die worden bijgesteld met als gevolg kostenreducties en ontslagen in het bedrijfsleven en zelfs een externe factor als een MKZ-crisis hebben repercussies in onze bedrijfstak. Denk aan de marketing- en promotie-activititeiten op deze gebieden en aan de advertentiemarkt, en bedenk wat dit aan drukwerk betekent. De matige economische situatie waarin vele grafimedia-bedrijven zich bevinden (één op de vijf bedrijven schrijft rode cijfers) is een resultante van enerzijds de marktsituatie en anderzijds de forse stijging van de papierprijzen en de hoge arbeidskosten.’
Molier overdrijft niet als hij stelt dat de papierprijzen flink opliepen. In het tweede halfjaar van 2000 kondigden alle grote papierproducenten forse verhogingen aan. Voor de oorzaak wijzen deze naar de prijzen van celstof die enorm stegen en ook nog eens staan genoteerd in dollars. Ook de hogere energiekosten komen direct in de prijs van papier tot uitdrukking. In het hele jaar 2000 liepen de prijsstijgingen op tot boven de twintig procent. Overigens kwamen de prijzen daarmee maar net iets uit boven het niveau van 1996. Krantenpapier vormt op de turbulente papiermarkt een opvallend constante factor. De prijzen bleven daar sinds 1997 vrijwel stabiel.
Drukkers willen maar een ding en dat is het geluid van draaiende persen horen. Concessies aan uitgevers om een grote drukorder binnen te halen worden dan ook gemakkelijk gedaan. ‘Te makkelijk’, vindt Molier. Hij waarschuwt tegen prijsduiking. Ad Molier: ‘Het afgelopen halfjaar liet voor veel bedrijven een stabiliserende of zelfs stagnerende vraag zien. Tegelijkertijd zijn er voortekenen dat er, onder meer door invoering van de euro, nogal wat drukwerk in de rest van 2001 los komt. Tegen drukkers zeg ik: ga niet vanuit een hongerpositie de besprekingen over dat werk in.’
Leon van Velzen
[Publicatie: Media Facts, september 2001]
Verder met computer-to-plate?
Is bij krantendrukkerijen computer-to-plate ofwel CTP gemeengoed, tijdschriftuitgevers interesseren zich vrijwel niet voor de technische productie van hun tijdschriften. Onafhankelijk onderzoek naar de trends op de Nederlandse markt bestaan er dan ook nauwelijks.
CTP is de verantwoordelijkheid van de drukker is de opvatting die in Nederland geldt. Ook advertentiebureaus staan niet te dringen om hun materiaal in gedigitaliseerde vorm bij de uitgever of drukker aan te leveren. Overigens is deze houding aan het veranderen. Peter Akkerhuis, directeur van prepressbedrijf Neroc Amsterdam, heeft wel de indruk dat reclamebureaus digitale bestanden als informatiedrager steeds meer accepteren. Film is niet langer heilig.
Een andere indicatie van de stijgende belangstelling voor CTP komt van de grafische leveranciers. Agfa, één van de grootste leveranciers van drukplaten, maakte begin september bekend dat het over de eerste helft van 2001 de omzet uit computer-to-plate met ruim 60 percent zag stijgen, vergeleken met de eerste zes maanden van vorig jaar. De hardware-omzet groeide met meer dan 80 procent.
De omzet van de totale grafische bedrijfstak in Nederland bedroeg in 1999 bijna 12,5 miljard gulden. (Bron: Kerngegevens KVGO, 2001)
In 2000 kwam de prijs voor drukwerk weer op het niveau van 1995.
Prepressbedrijven zien de prijzen voor hun diensten alleen maar verder dalen.
Het aantal faillissementen van KVGO-leden nam in 2000 toe van 17 in 1999 naar
33. (Bron: Statistisch Bericht, maart 2001) |
Vragen of opmerkingen naar: redactie§magazijn.nl
© 1998 - 2010 | Uitgeverij Het Nederlands Magazijn bv
|
