Reis om de wereld in tachtig miljoen euro

Op 5 november start in de Spaanse havenplaats Vigo de eerste Volvo Ocean Race. Geld is er nodig om de wereld in een zeilboot rond te racen: veel geld. Sinds de start van de Whitbread race zeilden in totaal zestig Nederlanders mee. De beroemdste is ongetwijfeld Conny van Rietschoten die met zijn Flyer twee keer wist te winnen. Mooi, maar wat levert het op?

 De Volvo Ocean Race is de opvolger van de legendarische Whitbreadrace, ooit een van de zwaarste zeilwedstrijden ter wereld. De teams hebben ongeveer acht maanden nodig om de oceanen rond te zeilen. Ze leggen daarbij een afstand van circa 31.000 mijl af. Deze raceboten zijn beesten, waarbij de schippers er alles aan zullen doen om vol gas te geven. De kunst is om de bemanning, de tuigage en de boten heel te houden. Onverwachte obstakels op zee vormen één van de grootste gevaren, waarbij een drijvende container of ijsberg net onder het wateroppervlak catastrofale gevolgen kan hebben. Verbeterde radartechniek moet helpen deze zeilmijnen op tijd in beeld te krijgen, maar racen rond de oceanen blijft een hachelijk avontuur.

Om de wereld met een professionele bemanning rond te zeilen is erg veel geld nodig. Halverwege de vorige mondiale zeilrace van 2001 tot 2002 vroegen sceptici zich af of de enorme investeringen wel de nodige return on investment konden opleverden. Het magere aantal deelnemers, de lange stops in de havens en de veelheid aan etappes stonden ter discussie. In tegenstelling tot wat critici beweerden, signaleerde de organisatie een wereldwijde belangstelling voor de race en ruime media-aandacht. Deelnemer Assa Abloy beweerde zelfs op tweederde van de race al voor veertig miljoen dollar publiciteit te hebben geïncasseerd.

Over de hoogte van de investeringen houden alle deelnemers hun lippen stijf op elkaar, maar de bedragen liggen op het niveau van Formule 1 racen. Naar verluidt zou ABN Amro circa twintig miljoen euro investeren. Daar moet iets tegenover staan. Publiciteit dus en wel zo veel, dat de investeringen op de een of andere manier renderen.

De organisatoren hebben zich het hoofd gebroken hoe ze zo’n zeilrace aantrekkelijk in beeld kunnen brengen. Tribunes bouwen in de Pacific is een onmogelijke opgave en het laten zien van scheepjes die ergens op het wijde water hard varen is alleen interessant voor de echte liefhebber. Beelden schieten vanuit een helikopter is daarbij overigens een groot deel van de tijd uitgesloten omdat de schepen te ver op zee zijn.

Snelle satellietverbindingen, een batterij aan camera’s, microfoons, en andere directe informatie uit de boten moeten de race inzichtelijk maken voor het grote publiek. Ook speciale software die de positie van de boten ten opzichte van elkaar op een aantrekkelijke manier in beeld brengt, moet de aandacht vasthouden. Er is software aan boord die automatisch een handvol camera’s aan het werk zet zodra het schip een onverwachte beweging maakt: er dient vooral actie, sensatie en drama afgeleverd te worden.

Een tweede troef die voor de eerste keer wordt uitgespeeld zijn de races in de haven. Onder de kust racen de bemanningen tegen elkaar. Deze variant op ‘wie er het eerste is’ levert niet alleen kijkplezier op, maar biedt ook volop gelegenheid klanten en andere bevoorrechte relaties uit te nodigen om wat sfeer te proeven. De races in de race worden gehouden in Spanje, Zuid-Afrika, Australië, Brazilië, de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk en als laatste in juni 2006 in Rotterdam.

Bij mondiale, high tech races staan Nederlandse bedrijven meestal niet te trappelen om geld te investeren. De Rabobank vormde de uitzondering op de regel met het fietsplan - waarin ook de professionele wielerploeg is opgenomen - dat daarmee het grootste sponsorproject uit de Nederlandse sportgeschiedenis werd. En nu is er dan ABN Amro dat zelfs met twee schepen meedoet aan de race. Een enorm aantal gezien het totale deelnemersveld van in totaal … zeven schepen.

Eén van de opvallendste deelnemers is mediaconcern Disney die met zijn Pirates of the Caribbean aandacht voor de gelijknamige film hoopt te trekken. Andere deelnemers zijn Ericsson uit Zweden, een ploeg uit Brazilië waarbij de belastingbetaler als hoofdsponsor fungeert, Movistar uit Spanje en een ploeg uit Australië. Volvo zelf racet als organisator niet mee.

De Nederlandse inbreng is opmerkelijk groot. ABN Amro is met kop en schouder de grootste deelnemer. Op de boten varen alleen de beste zeilprofessionals die racedirecteur Roy Heiner zorgvuldige selecteerde uit die landen die voor de bank belangrijk zijn. In het tweede team zeilen ook twee jonge Nederlandse zeilers mee. De Spaanse equipe staat onder leiding van de Nederlandse schipper Bouwe Bekking en de boot van de Australiërs wordt voor een groot deel gesponsord door ING Real Estate.

ABN Amro is breed actief in de zeilwereld. De bank steunt de jeugdopleiding van het zeilverbond en ook werd ABN Amro hoofdsponsor van de North See Regatta die elk jaar in het voorjaar voor de kust van Scheveningen wordt gezeild. Het netwerk doet vervolgens zijn werk. Eén van de subsponsors van de twee ABN Amro-boten is leasemaatschappij LeasePlan dat voor de helft in handen is van Volkswagen. Vorig jaar verkocht ABN Amro LeasePlan aan een groep investeerders om in juni dit jaar de banden weer aan te knopen met een samenwerkingscontract.

Wat leveren die bijna tachtig miljoen euro nu op? Veel volgens Volvo. De organisatoren verwachten dat in totaal achthonderd miljoen mensen naar de race op televisie kijken. Er zullen vijftienduizend artikelen worden geschreven die meer dan 650 miljoen mensen gaan lezen. De website trekt drie miljoen bezoekers, radioverslagen een miljard luisteraars. Dat levert een return on investment op van 200 tot 300 procent, zegt Volvo. Als ik met zo’n verhaal naar de bank ga, word ik vriendelijk uitgelachen, maar ABN Amro gelooft kennelijk in de mogelijkheden van deze race.

Omdat zeilraces zo lastig in beeld zijn te krijgen en sponsoring alleen voor de zeer kapitaalkrachtige bedrijven is weggelegd, bedacht Volvo een tweede racecategorie: de Volvo Extreme 40. Om een oneerbiedige vergelijking te maken. Is de Volvo Ocean Race de Tour de France van het mondiale zeilen, dan vormt de Extreme 40 en de in port races het rondje om de kerk. Wel een uiterst spectaculair en kostbaar rondje om de kerk overigens.

Ook bij de Volvo Extreme klasse is de Nederlandse inbreng bovengemiddeld groot. Racedirecteur is de Nederlandse zeiler Herbert Dercksen die vanuit het hoofdkantoor in Bennebroek de race optuigt. Dercksen maakt ook deel uit van het zeilteam van Holmatro, de eerste inschrijver van de Extreme 40.

Holmatro, producent van specialistische hydraulische gereedschappen uit Raamsdonksveer, stapte als eerste bedrijf ter wereld in dit avontuur en liet een Extreme 40 bouwen. Twee jaar geleden startte het bedrijf met de sponsoring van een Grand Soleil 44. De boot werd uitsluitend bemand door talentvolle, jonge zeilers van achttien tot 24 jaar die vaak verrassend vooraan wisten te finishen.

Marketingmanager Bert Willems: “Omdat we onszelf beschouwen als nieuwkomers in de mondiale zeilwereld werkten we vooral aan het opbouwen van onze naamsbekendheid. We kozen er nadrukkelijk voor met een jong team te zeilen. Daarmee kom je mogelijk niet op de eerste plaats, maar het kweekt wel veel sympathie. Bovendien geef je jonge zeilers de kans ervaring op te doen op een raceboot uit de IMS 1-klasse en dat gebeurt niet al te veel.”

Holmatro stopte dit project omdat de doelen zijn gerealiseerd en een volgende stap noodzakelijk was. “We konden participeren in de Volo Ocean Race, maar de investeringen die daarvoor nodig zijn liggen erg hoog. We kozen ervoor mee te gaan doen met de nieuwe Catamaran eenheidklasse: de Volvo Extreme 40.”

Holmatro is het eerste bedrijf dat begin augustus een boot van deze klasse in het water heeft liggen. De schepen worden alle gebouwd in Zweden. Met een lengte van 40 foot passen ze precies in een zeecontainer. Deze sportieve racers zijn dan ook ontworpen om in de havens die de Volvo Ocean Race aandoet voor extra spektakel te zorgen.

Het ontwerp is van Mitch Booth die samen met Herbert Dercksen ook de Holmatro VX40 zal zeilen. Booth is een Australiër die voor Nederland op de Olympische Spelen uitkwam. De Catamarans bieden met een geschatte bootsnelheid van circa 35 knopen in vlak water niet alleen visueel vuurwerk. Naast de vier bemanningsleden is er plaats voor één deelnemer die alles kan meemaken, zonder actief met het racen mee te doen, vergelijkbaar met een passagierstoel in een Formule 1 racewagen. Doordat het om een eenheidsklasse gaat zijn ingewikkelde handicapberekeningen overbodig. Wie het eerste aankomt wint. Duidelijk voor publiek en sponsors.

Willems ziet uitstekende publiciteitsmogelijkheden. “De Volvo Extreme 40 races zijn aantrekkelijk en ze vinden plaats in havens die voor ons belangrijk zijn.” Aan de precies invulling van het sponsorprogramma wordt door Willems nog gewerkt. “We schakelen daar zeker onze agenten bij in.”

De belangrijkste reden om aan een onderdeel van de Volvo Ocean Race mee te doen is het vergroten van naamsbekendheid onder potentiële klanten en distributeurs en het verstevigen van de reputatie in de zeilwereld. Op het ‘grote publiek’ mikt Holmatro niet. “Dat de NOS veel aandacht aan de races gaat besteden en we dus regelmatig in beeld zullen komen is voor ons niet meer dan een leuke bonus”, zegt Willems dan ook.

Hoeveel geld Holmatro investeert wil Willems niet zeggen, maar het gaat om een ‘redelijke bedrag’. De publiciteit die de evenementen oplevert is meetbaar, net zoals de groei van de naamsbekendheid, maar hoe het zit met bijvoorbeeld het verbeteren van het sportieve imago van Holmatro blijft volgens Willems vooral een ‘onderbuikgevoel’. “We hebben prima ervaringen met de sponsoring van de Holmatro 1 en ik verwacht dat dit voor onze markt waarbij we het met de Volvo Extreme 40 vooral van business-to-business moeten hebben zeker niet anders zal zijn.”

Is Willems niet bang dat er zich geen andere deelnemers melden en hij straks in zijn eentje rond moet zeilen? “We hebben geen invloed op andere bedrijven, maar ik weet zeker dat er meer ondernemingen de mogelijkheden van dit mondiale evenement op waarde weten te schatten.”

 Leon van Velzen

 Holmatro bouwt gestaag aan naamsbekendheid

Brandweerlieden over de gehele wereld kennen Holmatro. Het bedrijf uit Raamsdonksveer specialiseert zich sinds de oprichting in 1967 in specialistische hogedruk hydrauliek. Van bijzonder krachtig gereedschap waarmee je kunt knippen en metaal kunt spreiden naar toepassingen in de zeevaart is geen al te grote stap. Vier jaar geleden stapte Holmatro in de zeilwereld. Na overname van Meissner, de Nederlandse fabrikant van eens ‘klassieke’ bronzen lieren, krijgt Holmatro ook in deze nichemarkt stevige voet aan de grond. Volgens marketingmanager Bert Willems zijn alleen internationale markten op wereldschaal interessant. Het bedrijf heeft naast het hoofdkantoor in Raamsdonksveer vestigingen in de Verenigde Staten en Polen en is actief in 120 landen. Bij Holmatro werken circa 240 mensen.

[Publicatie: C Sharp, november 2005]

Vragen of opmerkingen naar: redactie§magazijn.nl

© 1998 - 2010 |  Uitgeverij Het Nederlands Magazijn bv
Laatst bijgewerkt: 22 juni 2010

Al het gepubliceerde werk op deze website valt onder de spelregels van creative commons.