|
|
|
|
Faillissementen duwen prijs drukwerk niet omlaag Drukkers gunnen elkaar zelfs de stroppen niet. Nu veel drukkerijen op prijs concurreren, lijkt dat alleen maar goed nieuws voor uitgevers. Maar wanneer je drukker failliet gaat vlak voor je maandblad uitkomt, is dat geen prettige gedachte. Eenmansonderzoeksbureau Richard van Hoorn onderzocht een fenomeen waar in de grafische bedrijfstak de emoties hoog bij oplopen: de doorstart na faillissement. Van Hoorn nam een representatieve steekproef van 185 faillissementen vanaf het jaar 2001 tot en met het derde kwartaal van 2005. Hij analyseerde verslagen van curatoren, cijfers van de Kamer van Koophandel, het CBS en persberichten en sloeg literatuur na over dit onderwerp. Deze gegevens vulde hij aan met interviews, praktijkervaringen van ondernemers en van doorstartende grafische ondernemingen, concurrenten en andere belanghebbenden. Zijn eerste constatering is even juist als hard. De grafische industrie is sinds 1998 aan het krimpen. Faillissementen zijn daarbij onvermijdelijk. “Het merendeel hebben we waargenomen in 2003. In 2004 is het aantal faillissementen gedaald terwijl we in 2005 een aantal faillissementen verwachten dat overeenkomt met het aantal in 2002. Een dergelijke piek aan faillissementen is er ook aan het begin van de jaren negentig geweest.” Opmerkelijk is dat de meeste faillissementen in de grafische industrie voorspelbaar zijn. Signalen zoals een jaarlijks verminderde solvabiliteit, onderinvesteringen als gevolg van problemen met de liquiditeit of zelfs overinvesteringen die wijzen op onverantwoorde risico’s kunnen de signalen bij de uitgever op oranje zetten. “Verder komt het regelmatig voor dat ondernemers hun bedrijf in de periode voorafgaand aan het faillissement uitmelken.” Van Hoorn: “Bij doorstarts onder gelijkblijvend management wordt het faillissementsspel gespeeld. Het krachtenspel tussen verschillende belanghebbenden die strijden om de beste uitkomst voor zichzelf. Bij financiële problemen moeten deze ondernemers kiezen tussen een reorganisatie en een doorstart. Ondernemers kiezen voor de doorstart omdat de arbeids- en reorganisatiekosten in de grafische industrie te hoog zijn. Verder gaan banken en crediteuren te lang door met kredietverlening waardoor het schadebedrag te hoog oploopt. Tot slot blijkt dat faillissementen worden uitgelokt door managers in loondienst. Deze managers hebben meer baat bij een faillissement dan bij een overname. Als gevolg van het faillissementsspel worden schuldeisers en personeelsleden gedupeerd.” Nog opmerkelijker is zijn constatering dat grafische ondernemers van hun doorstartende collega’s vrijwel geen schade ondervinden. “Het meest gehoorde bezwaar van concurrenten is dat de prijsdruk wordt veroorzaakt door doorstarts. Dit is niet onderbouwd. De verhouding doorgestarte bedrijven op de totale bedrijfspopulatie is te gering. Het capaciteitseffect van doorstarts op de markt voor grafische dienstverlening is 0,3 procent, voor drukkerijen 0,45 procent. Bovendien zijn er geen aanwijzingen dat doorstartende ondernemers aan prijsdumping doen. Prijsdumping is wel regelmatig waar te nemen in de periode voorafgaand aan het faillissement.” In de grafische industrie wordt faillissementsfraude vaak gesuggereerd maar zelden bewezen, vindt Van Hoorn. “Er zijn geen aanwijzingen gevonden dat faillissementsfraude in de grafische industrie vaker voorkomt dan in andere branches. Aantoonbare faillissementsfraude heeft doorgaans te maken met paulineus handelen. Als faillissementsfraude wordt vastgesteld wordt hier door het openbaar ministerie nauwelijks tegen opgetreden. Veruit de meeste faillissementen en doorstarts vinden plaats met de rug tegen de muur.” Leon van Velzen [Media Facts, december 2005]
De economie of eigen schuld? Failliete ondernemers geven volgens de verslagen van curatoren meestal aan dat hun faillissement samenhangt met de slechte economische omstandigheden waarin de grafische industrie opereert. De meeste faillissementen hangen volgens onderzoeker Richard van Hoorn echter samen met slecht management waarbij hij als oorzaken onder ander ziet:
|
Vragen of opmerkingen naar: redactie§magazijn.nl
© 1998 - 2010 | Uitgeverij Het Nederlands Magazijn bv
|
