Data

 

  

Omhoog

 

Data als bron van informatie

 In de goede, oude analoge wereld had je geen androïdes zoals Data uit Star Trek. Papier was papier, inkt was inkt en een foto kwam alleen tot stand na magische handelingen in drie verschillende baden in de donkere kamer. En kijk nu eens in een grafisch bedrijf. Wie niet beter weet, waant zich in bij een verzekeraar of een bank. Overal beeldschermen, overal computers.

 De ruwe grondstof voor vrijwel alle drukwerk is data. Data in Star Trek is een androïde, dus een kunstmatig wezen dat op een mens lijkt. Ook die Data weet bijna alles, maar in onze wereld betekent data vooral een grote hoeveelheid gegevens. Data lijkt op informatie, maar is het nog niet. Van data informatie maken is een vak dat grafische bedrijven als geen ander verstaan.

 Automatiseerders scheppen er genoegen in hun vak zo geheimzinnig mogelijk te maken. Daarin staat ze niet alleen. Alleen zeelui weten wat stuurboord en bakboord is, als landrot heb je op een schip immers niks te zoeken. Ook nuchtere grafici kennen hun eigen jargon. Zo is een hoerenjong voor een zetter beslist geen scheidsrechter die beroerd fluit. Vaktermen laten zien dat je een vak beheerst. Bij automatiseerders is dat niet anders, alleen doen zij er nog een schepje bovenop. Het is nog niet zo lang geleden dat alleen de echte professionals wisten dat een .pdf van Adobe gebruikt kon worden om documenten op verschillende systemen er identiek uit te laten zien. En pas na de massale doorbraak van digitaal fotograferen, weet vrijwel iedereen dat .jpeg een bestand is waar je heel goed foto’s in opslaat. Elke toepassing kent wel zijn specifieke bestand. Achter een document uit de tekstverwerker staat steevast .doc en achter een rekenvel .xls. En dan laten we de Mac nog buiten beschouwing.

Digitale informatie ligt opgeslagen in oneindige rijen enen en nullen, gevangen in formaten met exotische namen te wachten op bevrijding door de graficus. Die maakt van deze enen en nullen pagina’s met tekst en beelden. Die pagina’s vormen op hun beurt samen een brochure, tijdschrift of boek. Grafische bedrijven werken met erg veel verschillende bestanden. Deze bestanden, ook wel formaten genoemd, hebben één ding gemeen: ze zijn alle digitaal. Voor een tijdschrift als dit heb je het al snel over honderden documenten die tekst, beeld en informatie over de opmaak bevatten: het lettertype, de lettergrootte, de afmeting van de pagina en nog tientallen andere zaken.

Het opslaan van die digitale bestanden is zeker niet lastig - hoewel ze zeer omvangrijk kunnen zijn - het terugvinden soms wel. Daarom zijn er systemen op de markt die het zoeken naar bestanden vergemakkelijken. Google is daar op het web een bekend voorbeeld van, maar bij het produceren van pagina’s heb je aan Google niet veel. Dan komt speciale contentmanagementsoftware in actie. Contentmanagement wil niets meer of minder zeggen dan het beheren van inhoud. Het mooie van een contentmanagementsysteem is dat deze alle data vloeibaar houdt. Dat blijft zo totdat de klant besluit dat deze vloeibare data kan stollen tot een publicatie op het web of tot een papieren uitgave in offset of als afdruk uit een printer.

Heeft het wel zin om gegevens die liggen opgeslagen om in druk te verschijnen ook op een identieke manier op het web te publiceren? Bij veel kranten is dit al praktijk van alledag, maar er zijn ook slimmere toepassingen dicht bij huis. Denk eens aan een groothandel in sanitair, met duizenden artikelen en prijzen die wekelijks veranderen. Is het niet handig om deze gegevens op één plaats te beheren en hiermee de website van het bedrijf - zonder dat er mensenhanden aan te pas komen - actueel te houden en ook nog eens elk kwartaal een gedrukte catalogus in zes talen te produceren, actueel, zonder fouten en met minimale inspanning?

Of neem het visitekaartje. Iemand krabbelt vlak na een goed verlopen gesprek snel nog even het nieuwe e-mailadres op zijn of haar kaartje. Dat is echt niet meer nodig, want het beheer en up to date houden van visitekaartjes is een kolfje naar de hand van een grafisch bedrijf. Niet alleen grote bedrijven worstelen met de vraag hoe ze het beheer van deze belangrijke marketing tool in de hand kunnen houden. Je wilt geen dozen vol bestellen wanneer je bijna zeker weet dat je een deel weg moet gooien, maar je wilt wel precies die aantallen die je daadwerkelijk nodig hebt. Je wilt evenmin een kaartje dat in de buurt komt van de kleuren van je huisstijl, het moet exact goed. Steeds meer bedrijven komen er achter dat het beheer van gegevens bij hun grafische bedrijf in goede handen is. Dat is geen avontuur van Data uit Star Trek, dat is de werkelijkheid van vandaag.

Leon van Velzen

[Grafisch Nieuws / Nouvelles Graphiques, april 2007]


    Veredelen op de pers en daarna

Het houdt voor het grafische bedrijf niet op bij het beheer van data. Zeker niet. Als een product op het omslag van een brochure in de spotlights moet staan, gebruikt de drukker spotvernis waardoor de afbeelding oplicht. Moet de luxe autobrochure een matte indruk maken, dan gaat er laag matvernis overheen. Aan de drukpers kan al erg veel maar ook het afwerken neemt een hoge vlucht. Er zijn tientallen manieren om losse vellen om te smeden tot kloeke boeken. Veel is hier niet voor nodig. Teruggebracht tot de essentie doen schaar, lijmpot, een touwtje en de fantasie van de binder het werk. Steeds meer bedrijven gaan er toe over aan het afwerken extra aandacht te besteden. Dat is verstandig omdat daarmee opvallende resultaten zo goed als gegarandeerd zijn. De brochure van het architectenbureau met een extra openklappende pagina links en rechts valt zeker op bij de kopers van het nog te bouwen huis. Uitklappers ogen niet alleen spectaculair, maar zijn het ook. Omslagen kunnen in zeefdruk, al dan niet voorzien van een preeg voor een chique accent. En preeg is een soort stempel dat het papier vervormt. Je voelt het meer dan je het ziet en het geeft een prachtig effect.

Vragen of opmerkingen naar: redactie§magazijn.nl
© 1998 - 2010 |  Uitgeverij Het Nederlands Magazijn bv
Laatst bijgewerkt:
22 juni 2010
Al het gepubliceerde werk op deze website valt onder de spelregels van creative commons.